Μια πρόσφατη μελέτη στο Neurology της Αμερικανικής Ακαδημίας Νευρολογίας βρήκε συσχέτιση ανάμεσα στη διαμονή κοντά σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις που ρυπαίνουν το νερό και στον αυξημένο κίνδυνο προϊούσας υπερπυρηνικής παράλυσης (PSP), μιας σπάνιας κινητικής διαταραχής του άτυπου παρκινσονισμού που εξελίσσεται ταχύτερα από τη νόσο Πάρκινσον και ανταποκρίνεται διαφορετικά στη θεραπεία. Η έρευνα παρακολούθησε πάνω από 500.000 άτομα στο Ηνωμένο Βασίλειο για έως 25 χρόνια· 221 εμφάνισαν PSP. Για κάθε περίπτωση επιλέχθηκαν δέκα άτομα χωρίς τη νόσο, αντίστοιχα σε ηλικία και φύλο, και εξετάστηκε η απόσταση της κατοικίας τους το 2007 από μονάδες επεξεργασίας λυμάτων, υδατοκαλλιέργειες, χημικές βιομηχανίες και θερμοηλεκτρικούς σταθμούς.
Τα ευρήματα έδειξαν αυξημένες πιθανότητες για όσους ζούσαν κοντά σε εγκαταστάσεις που εξέπεμπαν φυτοφάρμακα (66%), ανόργανους ρύπους όπως φώσφορο, άζωτο και φθοριούχες ενώσεις (60%), οργανικούς ρύπους όπως βενζόλιο και αιθυλοβενζόλιο (52%) και βαρέα μέταλλα όπως μόλυβδο, υδράργυρο και κάδμιο (38%). Δεν βρέθηκε συσχέτιση με χλωριωμένους διαλύτες ή έμμονους οργανικούς ρύπους. Ο κίνδυνος μειωνόταν όσο αυξανόταν η απόσταση έως περίπου δέκα χιλιόμετρα, και η διάρκεια διαμονής κοντά στις εγκαταστάσεις έπαιζε ρόλο.
Η μελέτη δεν αποδεικνύει αιτιότητα· δείχνει συσχέτιση. Είχε περιορισμούς: δεν υπήρχαν πλήρη στοιχεία για το εργασιακό ιστορικό, πολλές εγκαταστάσεις εξέπεμπαν πολλαπλούς ρύπους, και ο συνολικός κίνδυνος PSP παραμένει χαμηλός ανεξάρτητα από τον τόπο κατοικίας. Παρ’ όλα αυτά, το εύρημα δεν είναι μεμονωμένο. Εντάσσεται σε ένα ευρύτερο σώμα έρευνας που συνδέει περιβαλλοντικούς ρύπους με νευροεκφυλιστικές νόσους. Τα φυτοφάρμακα έχουν συνδεθεί με τη νόσο Πάρκινσον, τα βαρέα μέταλλα είναι γνωστές νευροτοξίνες, οι πτητικές οργανικές ενώσεις έχουν συνδεθεί με γνωστική έκπτωση, και οι φθοριούχες ενώσεις με διαταραχές του ανοσοποιητικού, του ενδοκρινικού και του νευρικού συστήματος.
Το κρίσιμο ζήτημα είναι ότι οι άνθρωποι δεν εκτίθενται σε έναν ρύπο τη φορά αλλά σε μείγματα. Η έννοια του «εκθέματος» περιγράφει το σύνολο των περιβαλλοντικών εκθέσεων από τη σύλληψη μέχρι τον θάνατο, και οι επιδράσεις τους μπορεί να είναι συνεργιστικές. Η γεωγραφία της υγείας έχει επίσης κοινωνική διάσταση: όσοι ζουν κοντά σε ρυπογόνες εγκαταστάσεις είναι συχνά φτωχότεροι και έχουν λιγότερες επιλογές. Η περιβαλλοντική δικαιοσύνη δεν είναι πολιτικό σύνθημα· είναι ιατρική αναγκαιότητα, γιατί η ρύπανση συγκεντρώνεται εκεί όπου οι κοινότητες έχουν λιγότερη δύναμη να την αντιμετωπίσουν.
Η επιδημιολογία δεν μπορεί να αποδείξει αιτιότητα με πείραμα, αλλά χρησιμοποιεί κριτήρια όπως η δύναμη της συσχέτισης, η συνέπεια, η χρονική σειρά, η δοσολογική σχέση και η βιολογική plausibility. Η μελέτη δείχνει στοιχεία για τα περισσότερα. Και στην περιβαλλοντική υγεία ισχύει η αρχή της προφύλαξης: όταν υπάρχουν ενδείξεις σοβαρού κινδύνου, η έλλειψη πλήρους βεβαιότητας δεν πρέπει να καθυστερεί μέτρα μείωσης της έκθεσης σε γνωστές νευροτοξίνες.
Για τη δημόσια υγεία, αυτό σημαίνει ότι η ρύπανση πρέπει να αντιμετωπίζεται ως παράγοντας κινδύνου για νευρολογικές νόσους, ότι οι κοινότητες κοντά σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις χρειάζονται τακτικό έλεγχο και πληροφόρηση, και ότι η περιβαλλοντική δικαιοσύνη πρέπει να ενσωματωθεί στην πολιτική υγείας. Σε ατομικό επίπεδο, το φιλτράρισμα του νερού, η ενημέρωση για την ποιότητα του νερού, η μείωση των οικιακών φυτοφαρμάκων και η υποστήριξη πολιτικών για καθαρότερη βιομηχανία μπορούν να μειώσουν την έκθεση, χωρίς να υποκαθιστούν τη συλλογική δράση.
Το ευρύτερο μάθημα είναι ότι το σώμα δεν είναι κλειστό σύστημα· ανταλλάσσει διαρκώς ύλη και ενέργεια με το περιβάλλον. Η υγεία είναι σχεσιακή και συλλογική. Η μελέτη για την PSP δεν αλλάζει τη ζωή των περισσότερων ανθρώπων αύριο, αλλά είναι ένα σήμα: ο τόπος κατοικίας δεν είναι ουδέτερος, η ρύπανση μπορεί να έχει νευρολογικές συνέπειες δεκαετίες αργότερα, και η πρόληψη είναι σοφότερη από την αναμονή βεβαιότητας. Δεν μπορούμε να αλλάξουμε τα γονίδιά μας, αλλά μπορούμε να αλλάξουμε το περιβάλλον στο οποίο εκφράζονται.
Πηγή: www.zougla.gr
Εγκατάσταση Ράδιο Δίφωνο